Vooruitgang dankzij joods-christelijke cultuur?

David Bakker
Beheerder
Berichten: 1333
Lid geworden op: ma 28 nov 2011, 00:35

Vooruitgang dankzij joods-christelijke cultuur?

Bericht door David Bakker »

Vooruitgang dankzij joods-christelijke cultuur?

In zijn boek “Op, Op Ten Strijde, Jeruzalem bevrijden!” stelt de arabist Hans Jansen dat de voorsprong die het Westen op de Islamitische wereld heeft, is gelegen in de joods-christelijke cultuur waarbinnen het toegeven van fouten als iets positiefs wordt gezien (schuldbesef, zondebesef etc.). Het toegeven van fouten opent de weg naar het verbeteren van fouten, naar vooruitgang als het ware. Binnen de Islamitische cultuur wordt het toegeven van fouten als een teken van zwakheid gezien.

Volgens Jansen, in navolging van filosoof Roger Scruton, is het voor de vooruitgang van de moderne wetenschap zo essentiële falsificatieprincipe, onder woorden gebracht door Karl Popper, een geseculariseerde vorm van de klassieke joods-christelijke schuldbelijdenis. Is dit wel zo? Hadden we het christendom nodig als schakel tussen de Grieks-Romeinse cultuur en de moderniteit?

Interessant in dit kader is de opvatting van filosoof John Gray in zijn ‘Strohonden’. Daarin beweert hij dat volgens de Popper-norm de theorieën van Darwin en Einstein nooit geaccepteerd hadden kunnen worden. “Toen de theoriën van Darwin en Einstein naar voren werden gebracht, lag elk van deze theorieën overhoop met een voorhanden zijnd bewijs; pas later kwamen er bewijzen op tafel waardoor zij op doorslaggevende wijze werden ondersteund. Het toepassen van Poppers interpretatie van wetenschappelijk bewijs zou deze theorieën in de kiem hebben gesmoord. De grootste wetenschappers zijn nooit gebonden geweest door wat nu als regels van wetenschappelijke methode wordt beschouwd”, aldus Gray.
fred neerhoff
Berichten: 4539
Lid geworden op: di 13 dec 2011, 09:55

Re: Vooruitgang dankzij joods-christelijke cultuur?

Bericht door fred neerhoff »

Hans Jansen maakt nergens aannemelijk dat de joods-christelijke cultuur een noodzakelijke injectie was om vanuit de klassieke oudheid tot de moderniteit te komen. Het lijkt eerder plausibel dat met de christelijke dominantie een stap terug werd gezet in het verklaren van de natuur. Waarom zou de westerse moderniteit niet rechtstreeks uit de Grieks-Romeinse cultuur hebben kunnen voortspruiten? Vergelijk "De herschepping van de wereld - het ontstaan van de moderne natuurwetenschap verklaard" door Floris Cohen, alsook "Radicale Verlichting" door Jonathan I. Israël.

Verder wordt de wetenschappelijke methode gekenmerkt door het bij voortduring reflecteren op, en weerleggen van tussenresultaten. De mogelijkheid tot falsificatie en verificatie (experimenteel of wiskundig) vormt aldus de ruggengraad van wetenschappelijke theorievorming en is bij uitstek een klassiek Griekse intellectuele verworvenheid. Een onzinnige bewering dus van Gray: met hetzelfde argument zou hij het Standaard Model (= Standaard Theorie) van de deeltjes fysica ook niet valide moeten verklaren. Het Higgs deeltje is immers nog niet gevonden!
Laatst gewijzigd door fred neerhoff op zo 25 dec 2011, 00:52, 5 keer totaal gewijzigd.
hagenaars

Re: Vooruitgang dankzij joods-christelijke cultuur?

Bericht door hagenaars »

Ja, Fred, als mijn grootvader in 1914 een blokje om was gegaan i.p.v. een potje te neuken met mijn grootmoe, dan was het allemaal anders gelopen...Dit soort beschouwingen doen er niet toe, het christendom verspreidde zich in het Romeinse Rijk en weer later ver daar buiten. Je kunt het beschrijven, analysen, maar de noodzaak bewijzen, nee, dat kan de geschiedenis niet. Al zijn er altijd weer types die denken van wel, natuurlijk.
fred neerhoff
Berichten: 4539
Lid geworden op: di 13 dec 2011, 09:55

Re: Vooruitgang dankzij joods-christelijke cultuur?

Bericht door fred neerhoff »

We praten langs elkaar heen: Jansen claimt dat de chistenheid als het ware Galilei heeft gebaard, terwijl ik stel dat de Griekse cultuur de moeder van de moderne natuurwetenschap is. Verder stel ik dat zonder de natuurwetenschap de Verlichting (en dùs de moderniteit) niet eens had kunnen plaatsvinden.
fred neerhoff
Berichten: 4539
Lid geworden op: di 13 dec 2011, 09:55

Re: Vooruitgang dankzij joods-christelijke cultuur?

Bericht door fred neerhoff »

hagenaars schreef:Je kunt het beschrijven, analysen, maar de noodzaak bewijzen, nee, dat kan de geschiedenis niet. Al zijn er altijd weer types die denken van wel, natuurlijk.

Je mist het punt. Een ongeletterde cultuur zal de beste boeken niet op waarde kunnen schatten. Maw. de voorwaarden moeten geschapen zijn opdat een cultuur in staat is natuurwetenschappelijke kennis op te pikken en verder te ontwikkelen. Mijn stelling is dat zowel het joods-christelijke gedachtegoed als de islam slechts op de rem hebben getrapt waar het de ontvankelijkheid voor wiskundige natuurkennis betreft. Hun mind-set is meer gefocused op hoe het hoort te zijn in plaats van hoe het is. Maw. beide geloofssystemen stellen de moraal hoger dan de ratio.
Laatst gewijzigd door fred neerhoff op wo 14 dec 2011, 18:53, 2 keer totaal gewijzigd.
fred neerhoff
Berichten: 4539
Lid geworden op: di 13 dec 2011, 09:55

Re: Vooruitgang dankzij joods-christelijke cultuur?

Bericht door fred neerhoff »

Verder heeft ook de islam perioden van wetenschappelijke bloei gekend. Perioden waarin het christelijke Europa stagneerde. Andere, met name (geo)politieke factoren hebben de huidige achterstand van de islam op het christelijke westen veroorzaakt, en niet het door Jansen geclaimde intrinsiek intellectuele nadeel dat de islam ten opzichte van het joods-christelijke geloof zou hebben. Sterker nog, de dogma's van het christendom zijn talrijker en nog een graadje onzinniger dan die van de islam. Daar komt nog bij dat de religie het uiteindelijk aflegt tegen de nieuwsgierigheid en de drang naar consistentie. Een goede illustratie van deze stelling is dat Newton's obscurantisme met betrekking tot (christelijke) geloofszaken hem niet weerhield een glasheldere, revolutionaire theorie over de materiële natuur te ontwikkelen.
Laatst gewijzigd door fred neerhoff op ma 19 dec 2011, 21:58, 1 keer totaal gewijzigd.
David Bakker
Beheerder
Berichten: 1333
Lid geworden op: ma 28 nov 2011, 00:35

Re: Vooruitgang dankzij joods-christelijke cultuur?

Bericht door David Bakker »

fred neerhoff schreef:Verder heeft ook de islam perioden van wetenschappelijke bloei gekend. Perioden waarin het christelijke Europa stagneerde.
Zou Jansen dit niet weten? Kan je dit nader toelichten?
hagenaars

Re: Vooruitgang dankzij joods-christelijke cultuur?

Bericht door hagenaars »

Ik ben het laatst verschenen boek van Prof. dr. Hans Jansen, de arabist over de Kruistochten gaan lezen, het bevalt mij wel. Op de door Neerhoff opgeworpen vraag zal ik dan ook zelf een antwoord geven, maar nu niet, want eerst wil ik het boek geheel gelezen hebben en bovendien het boek van Floris Cohen. De herschepping van de wereld. De moderne natuurwetenschap verklaard. Amsterdam: Bert Bakker (Prometheus): 2007, herlezen. Daarvoor moet helaas mijn kamer opgeruimd, want tussen de losse stapels die hier na de laatste verhuizing zijn gevormd, moet het zich bevinden. Voor de insiders in mijn leven, ik las het in Bloemendaal, voor 2009 ongeveer, toen mijn opvolger mij bezocht. Soms droom ik nog wel eens van hem.Het bezoek was overigens heel gezellig, Roomse menschen hebben op mij een zekere rustgevende werking.
Bovendien word ik in beslag genomen door mijn kleinzoon, die ik verder wil inwijden in de taak en functie van kastelen, meer in het bijzonder Kasteel de Haar: een droom van een kasteel. Zie In Detail Magazine van het Restauratiefonds jaargang 2 nr. 4 2011, pagina 18.

Wel heb ik intussen de lezing van Prof. mr. dr. Leo Polak gelezen over de ethiek van Spinoza, ik ben onder de indruk en zal zeker op dit forum, waarmee ik ons feliciteer, hier verder op ingaan. Ten slotte wijs ik de lezers en mijn ´maten´op een uitgebreid interview met Jan Cremer in Persoonlijk, voor mensen uit Enschede en Den Haag een must...Dus, :geek:
hagenaars

Re: Vooruitgang dankzij joods-christelijke cultuur?

Bericht door hagenaars »

Allereerst dit, het gesprek met Jan Cremer staat in De Groene Amsterdammer, sorry, dus niet in ´Persoonlijk´.(15-12-11) Floris Cohen kiest trouwens een historisch perspectief, hij beschrijft hoe het ging en hoe ten slotte de herschepping van de wereld rond 1600 door natuurkennis in gang werd gezet. Hij zou een uitstekende kandidaat voor de A.C. lezing 2012 zijn, maar dat geldt ook voor Connie Palmen of Theodor Holman...Alle drie op hun eigen wijze een verbetering ten aanzien van de keuze van dit jaar, zo´n suffe draaikont van een politicus.
Waarbij Connie dan een oude belofte van Hans van Mierlo zou kunnen inlossen. Hij werd door mij benaderd voor de lezing, jaren terug, omdat hij bij het oude Handelsblad een collega en medewerker van Anton was geweest op de redactie Buitenland.Hij had toen geen tijd of geen zin, maar beloofde er later nog eens over na te denken.

Hans Jansen bouwt trouwens voort op ´Eindstrijd´uit 2009, viel jullie dat ook op? Het boek over de kruistochten is ook een voor het Nederlands publiek gegeven uiteenzetting, een rechtzetting*) op basis van bestaande litteratuur. Een heel leesbaar en praktisch boek, je kunt ook zelf op kruistocht aan de hand van zijn nuttige reisadvies.

*) Richting moslimpropaganda over die periode uit de geschiedenis tussen Europa en het Midden Oosten.
David Bakker

Re: Vooruitgang dankzij joods-christelijke cultuur?

Bericht door David Bakker »

hagenaars schreef:Wel heb ik intussen de lezing van Prof. mr. dr. Leo Polak gelezen over de ethiek van Spinoza, ik ben onder de indruk en zal zeker op dit forum, waarmee ik ons feliciteer, hier verder op ingaan.
Ik ben verbaasd. Ik begreep niks van deze lezing.
Plaats reactie